Aminokwasy end- i egzogenne – rola w organizmie

Aminokwasy end- i egzogenne – rola w organizmie

Aminokwasy to związki, bez których organizm nie tylko nie byłby w stanie prawidłowo funkcjonować, ale co więcej, nie mógłby istnieć. Czym są aminokwasy i jaką rolę odgrywają w organizmie? Dlaczego związki te są tak ważne dla seniorów?

Aminokwasy dzielimy na endogenne, czyli niezbędne, wytwarzane przez organizm oraz egzogenne, które musimy dostarczać wraz z pożywieniem.

Aminokwasy endogenne

Aminokwasy endogenne to związki odpowiedzialne za budowę każdej komórki ludzkiego ciała – pełnią funkcje budulcową, tworzą DNA, płyny ustrojowe, są źródłem energii, regulują gospodarkę hormonalną (m.in. wytwarzanie adrenaliny, insuliny, tyroksyny).

Część aminokwasów wpływa na stan włosów, skóry i paznokci. Ponadto związki te wspomagają procesy regeneracyjne, przyśpieszają gojenie ran. Organizm jest w stanie sam je wytwarzać z otrzymanego azotu i związków węgla. Aminokwasy egzogenne muszą jednak być dostarczane wraz z pożywieniem.

Aminokwasy endogenne to np.:

  • Alanina – uczestniczy w regulacji poziomu cukru we krwi;
  • glicyna – uczestniczy w procesach metabolicznych, wchodzi w skład wszystkich białek;
  • prolina – wspomaga produkcję kolagenu;
  • kwas glutaminowy– uczestniczy w regulacji glukozy;
  • asparagina – oczyszcza krew;
  • seryna – uczestniczy w trawieniu białek;
  • tyrozyna – prekursor m.in. adrenaliny i dopaminy;
  • cysteina – działa przeciwutleniająco.

 

Do aminokwasów egzogennych zaliczamy:

  • treoninę – wpływa korzystnie na układ nerwowy;
  • fenyloalaninę – uczestniczy w regulacji gospodarki hormonalnej;
  • tryptofan – współuczestniczy w wytwarzaniu serotoniny (hormonu szczęścia) oraz melatoniny (odpowiedzialnej za prawidłowy sen);
  • histydynę – bierze udział w transporcie tlenu do komórek;
  • lizynę – działa przeciwwirusowo i zwiększa odporność;
  • leucynę, izoleucynę, walinę – zwiększają przyrost masy mięśniowej;
  • metioninę – pobudza wytwarzanie hormonu wzrostu, zwiększa odporność.

 

Aminokwasy dla osób starszych

Wraz z upływem lat masa mięśniowa ulega zmniejszeniu. Proces ten rozpoczyna się ok. 40. roku życia i stopniowo postępuje. Aktywność fizyczna i odpowiednia dieta z zawartością niezbędnych aminokwasów mogą znacznie spowolnić procesy starzenia, poprawić kondycję i siłę witalną. Zwiększona ilość aminokwasów potrzebna jest także seniorom przewlekle chorym, spędzającym wiele godzin w pozycji leżącej lub niepełnosprawnym ruchowo. Mięśnie nie poddawane aktywności stopniowo zanikają, dlatego tak ważne jest dostarczanie odpowiedniego materiału budulcowego w postaci aminokwasów.

Produkty bogate w aminokwasy to przede wszystkim:

  • Mięso (drobiowe, wołowe, wieprzowe),
  • Ryby,
  • Owoce morza;
  • Jajka,
  • Serwatka,
  • Orzechy,
  • Pełnowartościowe zboża i nasiona, otręby, kiełki;
  • Soja, wodorosty, grzyby.


« (Poprzedni artykuł)



Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *